چرایی حفظ قرآن

اخبار Tue, Aug, 6, 2019
Memorize the Quran

شاید از شما سوال شود که در آغاز بعثت پيامبر صلي اللّه عليه و آله براي حفظ قرآن از تحريف و نابودي یکی از راه های اصلی به خاطر سپردن آيات الهی بوده است؛ ولي اكنون ـ كه چاپ و نشر به پيشرفتي باور نكردني دست يافته ـ چرا از حفظ قرآن سخن مي‌گوييم؟ 
در پاسخ به اين پرسش بايد گفت: كلام الاهي تنها براي جلوگيري از تحريف و نابودي به خاطر سپرده نمي‌شد تا با پيشرفت صنعت چاپ حفظ بيهوده جلوه كند. اين امر انگيزه‌هاي گوناگون دارد كه برخي از آن‌ها عبارت است از:

۱٫ جلوگيري از تحريف

چنان‌كه گفته شد، در صدر اسلام آيات قرآن به صورت پراكنده و بر پوست و استخوان‌هاي شانه و دنده‌هاي جانوران، چوب‌هاي درخت خرما، سنگ‌هاي سفيد، كاغذ و پارچه ثبت مي‌شد؛[۱] و احتمال نابودي يا تحريف كلام الهي وجود داشت. در اين موقعيت، پيامبر اسلام ـ صلي اللّه عليه و آله ـ مسلمانان را به حفظ قرآن سفارش كرد و حتي گروهي را برگزيد تا بدين كار پردازند.[۲]

۲٫ عمل به قرآن

يكي از اهداف «حفظ» آيات قرآن، عمل به مضامين آن است. وقتي انسان كلام وحي را به خاطر مي‌سپارد، ناخود آگاه جانش تأثير مي‌پذيرد و او را در مسير عمل به دستورهاي خداوند پيش مي‌برد. پاداش بسيار حافظان قرآن ـ كه در برخي از روايات به چشم مي‌خورد ـ بدين جهت است كه آنان پيوسته آيات الهی را تكرار مي‌كنند و گوشت و پوست خود را با آن مي‌آميزند. در اين موقعيت، احتمال اين‌كه خداوند آن‌ها را سمت كمال و سعادت رهنمون نشود، بعيد مي‌نمايد. 
عمل به آيات قرآن، از ديرباز مورد توجه حافظان و قاريان بوده است. چنان‌كه برخی از اصحاب پیامبر گفته‌اند: چون ده آيه از رسول خدا ـ صلي اللّه عليه و آله ـ مي‌آموختيم تا آن‌ها را به طور كامل به خاطر نمي‌سپرديم و عمل نمي‌كرديم، به فراگيري آيات ديگر نمي‌پرداختيم.[۳]

این مطلب را از دست ندهید:  ۱۲ نکته کوتاه در مورد حفظ قرآن کریم

۳٫ بهره‌مندي از عبادت

در آيين اسلام، به خاطر سپردن آيات قرآن عبادتي مهم به شمار مي‌رود و پاداش دارد. بيش‌تر رواياتي كه درباره‌ي ارزش و اهميت حفظ قرآن ذكر شده است، نگاه ابزاري ندارند و حفظ را تنها براي جلوگيري از تحريف عبادت نمي‎شمارند. در نگاه معصومين ـ عليهم السّلام ـ نفس به خاطر سپردن آيات الهي عبادت است و پاداش دارد. امام صادق ـ عليه السلام ـ مي‌فرمايد: «اَللّهُمَ فَحَبِّبْ اِلَيْنا حُسْنَ تِلاوَتِهِ وَ حِفْظِ آياتِهِ.»[۴]خداوندا، تلاوت قرآن و حفظ آياتش را براي ما دوست داشتني فرما. اين دعا نشان مي‌دهد كه نفس تلاوت قرآن و حفظ آن محبوب حضرت است؛ و امام ششم ـ عليه السلام ـ به خاطر سپردن آيات قرآن را، بي‌توجه به مسئله‌ي تحريف، از حضرت احديت درخواست مي‌كند. 
مرحوم طبرسي در كتاب مكارم الاخلاق[۵] بابي با عنوان «صلاه حفظ القرآن» دارد كه نشان مي‌دهد «حفظ قرآن» ذاتاً ارزش‌مند است و از عبادات شمرده مي‌شود.

——————————————————————————– 
[1] . التمهيد، ج ۱، ص ۲۸۱٫ 
[2] . مجمع البيان، ج ۱، ص ۴۳٫ 
[3] . تفسير قرطبي، ج ۱، ص ۳۹٫ 
[4] . مستدرك الوسائل، ج ۴، ص ۳۷۵٫ 
[5] . مكارم الاخلاق، ج ۲، ص ۱۳۷٫

پست های مرتبط:

11 ترفند پیشرفت در حفظ قرآن

۲۰ نكته برای حفظ قرآن

براى حفظ قرآن روش‏هاى گوناگونى بيان و تبيين شده كه...

نقش استاد در حفظ قرآن

ترفندهای پیش رفت در حفظ قرآن

۱-    برنامه ریزی : انسان در هیچ کارمهمی موفق نمی...

نقش استاد در حفظ قرآن

راه کارهایی برای معلمان حفظ

با نظر به استقبالی که در کشور برای حفظ قرآن...